Newyddion Diwrnod y Llyfr

Y Sesiwn Stori Fwyaf Erioed i’w chynnal yng Nghymru ar Ddiwrnod y Llyfr!

Er mwyn dathlu Diwrnod y Llyfr eleni, bydd Cyngor Llyfrau Cymru yn rhoi cyfle i bob ysgol gynradd yng Nghymru gymryd rhan yn y sesiwn stori fwyaf erioed, gyda storïau a gomisiynwyd yn arbennig yn cael eu darllen iddynt trwy gyfrwng y rhyngrwyd. Bydd pedair stori Diwrnod y Llyfr a gomisiynwyd yn arbennig gan bedwar awdur o Gymru yn cael eu darlledu mewn ysgolion ar gyfer plant ysgol rhwng 7 ac 11 oed, a hynny trwy gyfrwng ffilmiau byrion sydd ar gael ar y we, fel y gall pob ysgol yng Nghymru wylio’r storïau’n dod yn fyw ar y diwrnod mawr, sef dydd Iau y 3ydd o Fawrth.

Mae rhagor na 1,462 o ysgolion cynradd yng Nghymru, a dros 232,865 o ddisgyblion, felly mae’n bosibl mai hon fydd y sesiwn stori fwyaf erioed i gael ei chynnal yng Nghymru. Prif nod ymgyrch Diwrnod y Llyfr eleni yw annog mwy o blant rhwng 7 ac 11 oed, yn enwedig bechgyn, i ddarllen mwy, yn ogystal â helpu i gau’r bwlch llythrennedd rhwng y ddau ryw.

Meddai Delyth Humphreys, cydlynydd Diwrnod y Llyfr: "Roedd arnom eisiau gwneud rhywbeth gwahanol eleni, a gan fod pob plentyn yn ymwneud â’r cyfryngau digidol bellach ac yn mynd ar-lein yn ddyddiol, cawsom y syniad o ddod â storïau’n fyw drwy ofyn i’r actor Iwan John eu darllen ar glipiau fideo. Rydym yn gobeithio y bydd pawb yn cymryd rhan er mwyn sicrhau mai hon fydd y sesiwn stori fwyaf erioed!"

Cafodd y pedair stori eu hysgrifennu gan Paul Manship, Ruth Morgan, Nicholas Daniels a Morgan Tomos. Mae’r storïau’n amrywio o hanes taten ddieflig i fachgen â gallu rhyfeddol, bechgyn drwg yn cael eu hysbrydoli gan fôr-ladron dychmygol a cherflun pren rhyfedd mewn neuadd ysgol. Mae’r holl storïau wedi’u hysgrifennu’n arbennig er mwyn ysbrydoli plant i ddarllen mwy.

Mae pob stori wedi cael ei darlunio – y rhan fwyaf gan ddarlunwyr enwog ym myd llyfrau plant ac un gan ddarlunydd newydd, sef Ben Hillman, a enillodd gystadleuaeth a gynhaliwyd yn Ysgol Celf a Dylunio Caerdydd yn Athrofa Prifysgol Cymru, Caerdydd (UWIC). Morgan Tomos fu’n gyfrifol am ddarlunio ei stori ei hun, a chafodd storïau Nicholas Daniels a Paul Manship eu darlunio gan Noel Ford ac Eric Heyman, yn y drefn honno.

*************************************************

Galw ar dadau i ddarllen i’w plant!

Mae Diwrnod y Llyfr, sef 3 Mawrth, yn prysur agosáu, ac mae Cyngor Llyfrau Cymru yn gweithio gyda Llywodraeth y Cynulliad i annog rhieni, gofalwyr, a neiniau a theidiau i ddarllen i’w plant, yn enwedig y bechgyn. Dangosodd arolwg diweddar o dros 17,000 o bobl ifanc gan yr Ymddiriedolaeth Lythrennedd Genedlaethol (2008) bod 39% o ferched yn darllen bob dydd o’i gymharu â dim ond 28% o fechgyn, a bod y bwlch yma wedi tyfu ers 2005.

Mae’r Cyngor Llyfrau yn galw ar dadau i gydio mewn llyfr a darllen i’w plant, a gyda hwy – yn enwedig eu meibion. Dyma rai o’r cynghorion sydd ganddynt i dadau: neilltuo deg munud bob dydd ar gyfer darllen, dewis llyfrau sy’n addas i oedran y plentyn, gadael i’r plentyn ddewis beth i’w ddarllen, a thrafod yr hyn sy’n cael ei ddarllen. Mae llawer o fechgyn a’u tadau yn hoffi darllen deunydd ffeithiol, sy’n gallu cynnwys llyfrau, cylchgronau, gwefannau, rhaglenni gemau pêl-droed, adroddiadau chwaraeon, llyfrau sy’n rhoi cyfarwyddiadau sut i wneud pethau, a llyfrau straeon stribed neu gomics.

Gall plant elwa’n fawr pan fydd oedolion yn siarad gyda hwy am beth maent yn hoffi ei ddarllen, ac mae diddordebau a rennir gan blant ac oedolion yn aml yn sylfaen dda ar gyfer darllen ar y cyd. Mae llawer o dadau hefyd yn dda iawn am ddod â straeon yn fyw, drwy ddynwared y cymeriadau ac annog y plant i helpu i adrodd y stori gyda hwy.

Yn ôl Jane McCarthy, Ymgynghorydd Datblygu Bro Morgannwg sydd â chyfrifoldeb am lythrennedd: "Mae’n ddifyr gweld bod lefelau llythrennedd plant a’u hysgogiad i ddarllen yn cynyddu’n sylweddol pan fydd eu tadau neu ofalwyr sy’n ddynion yn cyfrannu at y darllen. Maent yr un mor bwysig â mamau o safbwynt annog plant i fwynhau darllen, ac efallai hyd yn oed yn fwy yn achos bechgyn, gan eu bod yn rhoi esiampl bwysig iddynt. Gellid ystyried darllen yn weithgaredd llonydd sy’n fwy addas i ddiddordebau merched, ond os bydd bechgyn ifanc yn gweld eu tadau yn mwynhau darllen, bydd hynny’n help iddynt sylweddoli y gall darllen fod yn weithgaredd llawn mwynhad i bawb."

Meddai Delyth Humphreys, sy’n cydlynu Diwrnod y Llyfr yng Nghymru: "Gall y profiad o ddarllen i blant weithio’r ddwy ffordd, gyda manteision i’r plentyn a’r rhiant, ac ni ellir gorbwysleisio pwysigrwydd tadau yn rhoi esiampl i’w plant wrth ddarllen."

*******************************************

1,000 o blant ysgol yn cymryd rhan mewn dau ddigwyddiad anferth i dynnu sylw at Ddiwrnod y Llyfr yng Nghymru

Mae dathliadau Diwrnod y Llyfr yn cychwyn yn gynnar eleni gan fod dau ddigwyddiad anferth yn cael eu cynnal ym mis Chwefror yn Abertawe a Wrecsam. Yn y digwyddiadau hyn bydd cyfanswm o fil o blant o ysgolion cynradd lleol yn cymryd rhan mewn gweithgareddau darllen a chwaraeon i’w hannog i ddarllen mwy.

Nod y digwyddiadau, a drefnir gan Gyngor Llyfrau Cymru, yw annog mwy o blant rhwng 7 ac 11 oed, yn enwedig bechgyn, i ddarllen mwy a hefyd i helpu i gau’r bwlch llythrennedd rhwng y ddau ryw.

Bydd y ddau ddigwyddiad yn seiliedig ar chwaraeon yn bennaf, a byddant yn cynnwys sesiynau darllen gyda dau awdur plant enwog, sef Cat Weatherill a Dan Anthony. Ceir hyd yn oed ymddangosiadau arbennig gan rai o chwaraewyr Clwb Pêl-droed Abertawe, y Gweilch a Chlwb Pêl-droed Wrecsam, a fydd yn pwysleisio wrth y disgyblion pa mor bwysig yw darllen er mwyn gallu llwyddo, hyd yn oed ym myd chwaraeon.

Meddai Elwyn Jones, Cyfarwyddwr Cyngor Llyfrau Cymru: "Mae Diwrnod y Llyfr bellach wedi sefydlu ei hun yng nghalendr Cymru, ac mae’r digwyddiadau mawr hyn yn holl bwysig er mwyn cyflwyno’r neges nad rhywbeth i’w fwynhau er pleser yn unig yw darllen, ond ei fod hefyd yn sgil hanfodol i bob unigolyn. Dyma gyfle gwych i’r plant glywed eu harwyr o fyd chwaraeon yn siarad am ddarllen ac yn rhannu’r pleser y mae llyfrau yn ei roi iddynt."

Yr ysgolion a fydd yn cymryd rhan yn Abertawe yw Ysgol Gymunedol Townhill ac ysgolion cynradd Terrace Road, Blaenymaes a Sant Illtyd ac, yn Wrecsam, ysgolion cynradd Gwenfro, Rhosymedre a Hafod y Wern ac Ysgol Gymraeg Bodhyfryd.

Mae’r digwyddiadau hyn, sy’n ceisio gwneud darllen yn hwyl, wedi eu trefnu ar gyfer ysgolion o fewn rhai o ardaloedd mwyaf difreintiedig Cymru. Nododd adroddiad diweddar, fod 14% o blant a phobl ifanc sy’n byw mewn cartrefi incwm isel braidd byth yn darllen llyfrau er pleser.1

Yn Abertawe mae’r digwyddiad yn cael ei gynnal yn Stadiwm Liberty ac LC2 ddydd Mawrth 15 Chwefror, a chynhelir y digwyddiad yn Wrecsam ar y Cae Ras ddydd Iau 17 Chwefror. Bydd y dathliadau’n cyrraedd eu huchafbwynt ar Ddiwrnod y Llyfr, sef dydd Iau 3 Mawrth.

Ymhlith y digwyddiadau eraill a geir i ddathlu Diwrnod y Llyfr yng Nghymru mae Sesiwn Stori Anferth i ysgolion cynradd, a bydd sawl wyneb cyfarwydd yn cefnogi’r ymgyrch ‘Rho Amser i Ddarllen’. Gofynnir i ysgolion, colegau, prifysgolion a llyfrgelloedd sy’n trefnu digwyddiadau ar gyfer Diwrnod y Llyfr lwytho’r manylion ar http://bit.ly/worldbookday.

Gwales

Llyfrau o Gymru ar-lein

gwales.com